6 đặc điểm lão hóa cơ thể của người già, người cao tuổi

1472

Quá trình lão hóa xảy ra trong toàn cơ thể với những mức độ khác nhau sẽ làm giảm hiệu lực của các cơ chế tự điều chỉnh cơ thể, giảm khả năng thích nghi, bù trừ do đó không đáp ứng được những đòi hỏi của sự sống.

Nhưng thực trạng của cơ thể già không phải là sự cộng lại máy móc, giản đơn của tất cả các biến đổi nói trên. Đồng thời, cùng với sự giảm hiệu lực của các chức năng, của mọi quá trình chuyển hóa, xuất hiện những cơ cấu thích nghi mới, đảm bảo tính ổn định nội môi, với một thế cân bằng nhịp đổi mới. Tốc độ lão hóa phụ thuộc vào sự vận động của hai quá trình đó. Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về 6 đặc điểm lão hóa của người già.

Lão hóa là quá trình tất yếu của cơ thể sống. Lão hóa có thể đến sớm hay muộn tùy thuộc vào cơ thể từng người. Khi đến tuổi già các đáp ứng kém nhanh nhạy, khả năng tự điều chỉnh và thích nghi cũng giảm dần, và điều tất nhiên là sức khỏe lẫn tinh thần đều giảm sút. Về thể xác trong giai đoạn này cơ thể bắt đầu có những thay đổi theo chiều hướng đi xuống: diện mạo thay đổi (tóc bạc, da mồi, nhiều nếp nhăn, da trở nên khô và thô hơn, trên cơ thể đầu và mặt xuất hiện mụn cơm nhiều hơn), bộ răng yếu đi, cơ quan cảm giác hoạt động kém hiệu quả, các cơ quan nội tạng trở nên trình trệ, khả năng tình dục giảm…

Quá trình lão hóa của người già xảy ra ở 5 mức: mức phân tử, tế bào, tổ chức, cơ quan, hệ thống và toàn cơ thể. Do đặc tính chung nhất của quá trình này là không đồng thì và không đồng tốc, điều này có nghĩa là mọi bộ phận trong cơ thể không già cùng một lúc và với tốc độ như nhau: có bộ phận già trước, có bộ phận già sau, có bộ phận già nhanh, có bộ phận già chậm.

6 đặc điểm lão hóa của người già:

  1. Lão hóa hệ thần kinh

Hình ảnh: Brainfacts

Về mặt giải phẫu: khối lượng não giảm dần trong quá trình hóa già còn khoảng 1180g ở nam, 1060g ở nữ vào lúc 85 tuổi. Lúc 25 tuổi ở nam 1400g; ở nữ1260g.

Về mặt sinh lí: biến đổi thường gặp nhất là giảm khả năng thụ cảm: giảm thị lực, giảm sinh lực, khứu giác, vị giác, xúc giác. Hoạt động thần kinh cao cấp giảm ức chế sau đó là giảm hưng phấn. Phổ biến nhất là giảm tính linh hoạt trong sự dẫn truyền xung động thần kinh, gặp rối loạn giấc ngủ.

Về mặt tinh thần: có sự giảm tốc độ và giảm tính linh hoạt của mọi hoạt động vấn đề trừu tượng thường giảm.

  1. Lão hóa hệ tim mạch

Hình ảnh: Spotlight

Tuần hoàn nuôi tim giảm, ảnh hưởng đến dinh dưỡng cơ tim

Hay có suy tim tiềm tàng, giảm dẫn truyền trong tim

Các động mạch bị xơ hóa, tĩnh mạch giảm trương lực, mao mạch kém hiệu lực

Huyết áp động mạch thường tăng cao theo tuổi.

  1. Lão hóa của thận

Hình ảnh: Nextavenue

Về phương diện hình thái học, bắt đầu từ 20 tuổi đã có những biến đổi ở  các động mạch nhỏ và trung bình của thận

Vào lúc 70 – 80 tuổi số nephron hoạt động giảm đi khoảng 1/3 hoặc 1/2 so với lúc mới sinh

Về phương diện chức năng mức lọc cầu thận giảm dần

  1. Lão hóa hệ tiêu hóa

Hình ảnh: Doctormurray

Ống tiêu hóa giảm trọng lượng, có hiện tượng thu teo, suy yếu các cơ thành bụng và các dây chằng dẫn đến tình trạng sa nội tạng

Giảm hoạt lực của các hệ tiết dịch tiêu hóa

Gan giảm trọng lượng, trong nhu mô gan có chỗ teo, vỏ liên kết dày lên, mật độ gan chắc hơn

Túi mật: tuổi từ 40 đã có sự giảm đàn hồi thành túi mật và ống dẫn mật do xơ hóa cơ vòng oddi hay có rối loạn điều hoà dẫn mật

  1. Lão hóa hệ hô hấp

Hình ảnh: Southalabama

Hình dạng của lồng ngực biến đổi nhiều do sụn sườn bị rối loạn, khớp sụn cột sống xơ cứng, đốt sống đĩa đệm bị thoái hóa, cơ lưng dài teo, hạn chế cử động. Tế bào biểu mô trụ phế quản dày, tế bào biểu mô tiết dịch loạn dưỡng, chất nhầy giảm lượng, cô đặc

Về chức năng: dung tích sống (CV) giảm chỉ số Tiffeneau giảm, khả năng hấp thụ oxy và máu động mạch giảm dẫn đến tình trạng thiếu oxy tổ chức

  1. Lão hóa hệ nội tiết

Hình ảnh: Medstarhealth

Tuyến nội tiết trong quá trình hóa già không đồng thì cũng không đồng tốc  Bắt đầu thoái hóa sớm nhất là thoái hóa tuyến ức, sau đó tuyến sinh dục, rồi đến tuyến giáp trạng, cuối cùng là tuyến yên và thượng thận. Những biến đổi chức năng của tuyến nội tiết, làm thay đổi tính chất các phản ứng thích nghi của cơ thể đối với các stress.

>> Não bộ người cao tuổi phát triển khi tập thể dục